کلیشه چیست؟ همه چیز درباره کلیشه نایلون

در صنعت نایلون بسیاری از کارها به صورت چاپ دار سفارش داده می شوند. برای آن که بتوانیم چاپ مد نظر را روی جنسی که سفارش داده شده حک کنیم، نیاز به به یک سری لوازم مخصوص و الگوهای آماده داریم. کلیشه چاپ یکی از این لوازمی است که برای چاپ کردن استفاده می شود. در حقیقت یکی از مهم ترین مراحل پیش از چاپ ساخت کلیشه است که در این مطلب به آن می پردازیم.

کلیشه چیست؟

کلیشه در واقع قالبی از طرح مورد نظر است که قرار است بر روی سطح مورد نظر چاپ شود. این قالب با قرار گرفتن در رنگ و با اعمال فشار روی سطح مورد نظر، عملیات چاپ را انجام می دهد. مهرها ساده ترین نوع کلیشه ها هستند که همه آن را دیده ایم.

چاپ به وسیله کلیشه یکی از قدیمی ترین روش های چاپ است که در اواخر قرن هجدهم جهت چاپ مطبوعات و روزنامه‌ ها اختراع شد و تا به امروز به بهترین شکل ممکنه برای چاپ پر جزئیات ترین تصاویر هم قابل انجام می باشد.

انواع کلیشه چاپ نایلون

استفاده از چاپ کلیشه برای چاپ کیسه ‌های نایلونی و لفاف بسته بندی بسیار رایج است. کلیشه های چاپ نایلون و پلاستیک از نظر جنس و متریال مورد استفاده در ساخت آن به انواع زیر تقسیم بندی می شوند:

کلیشه ژلاتینی

• کلیشه ژلاتینی یکی از پرکاربردترین انواع کلیشه ها برای چاپ روی محصولات پلی اتیلنی می باشد که هر طرح یا تصویری را با بهترین کیفیت و ریزترین جزئیات روی سطح مورد نظر چاپ می کند
• این کلیشه ها همان طور که از نامشان پیداست، از جنس ژلاتین یا پلاستیک قابل انعطاف ساخته شده اند و به همین علت چاپ با این روش چاپ فلکسو (انعطاف پذیر) نامیده می ‌شود.
• کلیشه های ژلاتینی در دستگاه ‌های چاپ غلتکی مورد استفاده قرار می گیرند. این صفحات انعطاف پذیر در ابتدا به کمک چسب کلیشه روی غلتک یا سیلندر چسبانده شده و با چرخش سیلندر ضمن آن که جوهر به قسمت های برجسته کلیشه می چسبد، تصویر را روی سطح چاپ شونده منتقل می کنند.
• از مهم ترین ویژگی های چاپ با کلیشه های ژلاتینی کیفیت بالا در کنار قیمت مناسب است.
• این نوع چاپ برای سفارشات با حجم های 1 تا 3 تن کاملا ایده آل و حتی تا حجم 5 تن نیز مناسب می باشد.
• هر چند که کلیشه های ژلاتینی برای مدت طولانی می توانند مورد استفاده قرار بگیرند، اما بعد از استفاده های متعدد و زیاد خورده می شوند و دیگر کیفیت چاپ اولیه را در اختیارتان قرار نخواهد داد و در نهایت نیاز به ساخت کلیشه جدید وجود دارد.
• کلیشه ژلاتینی از نظر روش تولید در دو نوع آنالوگ و لیزری یا همان دیجیتال قابل تهیه می ‌باشد. کلیشه آنالوگ معمولا برای چاپ‌ های ساده مانند نوشته یا لوگوهایی که افکت گرافیکی خاصی در آن ‌ها به کار نرفته باشد مورد استفاده قرار می ‌گیرد. کلیشه دیجیتال معمولا برای چاپ تصویر و چاپ‌ های D3 و برخی چاپ‌ های تمپلات مورد استفاده قرار می ‌گیرد.

کلیشه فلزی

• یکی از به روزترین و باکیفیت ترین روش ها در چاپ پلاستیک، استفاده از کلیشه های فلزی می باشد که در چاپ هلیو مورد استفاده قرار می گیرند.
• کاربرد این چاپ بیشتر برای سطوح پلی پروپیلنی است و در چاپ لفاف های بسته بندی از جنس BOPP کاربرد زیادی دارد.
• مکانیزم عملکرد چاپ هلیو مشابه چاپ فلکسو می باشد، اما در این روش به جای استفاده از کلیشه ژلاتینی از سیلندر فلزی حکاکی شده استفاده می شود که به مراتب پر هزینه تر از کلیشه ژلاتین می باشد.
• انجام این روش چاپ برای کسب و کارهای کوچک مقرون به صرفه نیست و معمولا برای تیراژهای بسیار بالا و برای سفارشات بالای 5 تن پیشنهاد می شود.
• شاید قیمت ساخت کلیشه های فلزی بالا باشد اما به علت حجم بالای سفارش در طول مدت کاملا به صرفه و اقتصادی می باشد .
• کلیشه فلزی هم در طول زمان به خاطر عوامل شیمیایی دچار خوردگی خواهد شد اما در کل دارای طول عمر بسیار بالایی است .

کلیشه سیلک

• این نوع کلیشه در واقع نوعی شابلون است که در چاپ سیلک استفاده می گردد.
• این کلیشه ها را اگر بخواهم خیلی ساده توصیف کنم، توری ای است که به یک چارچوب فلزی یا چوبی متصل شده است و جاهایی از این توری قابلیت انتقال جوهر را دارد که ما میخواهیم؛ مابقی قسمت ها پر می شود.
• برای چاپ سیلک شابلون را روی محصول مورد نظر قرار می دهیم و سپس رنگ مورد نظر را روی شابلون ریخته و با فشار بالا توسط کاردک و غلتک رنگ را در تمام سطح شابلون پخش می کنیم. به این ترتیب طرح مورد نظر روی محصول چاپ می شود.
• از این شیوه چاپ اکثرا در چاپ نایلون ها و نایلکس های تبلیغاتی استفاده می شود.
• چاپ سیلک بیشتر برای سفارشاتی که حجم پایین دارند مورد استفاده قرار می گیرد؛ به طور مثال فروشنده ای که می خواهد یک نایلون دسته دار با چاپ اختصاصی داشته باشد و حجم سفارش آن تنها 1000 عدد است.

آشنایی با کاربردهای کلیشه در چاپ بسته‌بندی و تبلیغات

کلیشه در صنایع بسته‌بندی نقش بسیار مهمی دارد؛ چرا که بیشتر طراحی‌های روی بسته‌ها، نایلون‌ها، جعبه‌ها و کیسه‌ها با استفاده از کلیشه چاپ می‌شوند. بسته‌بندی‌های نایلونی چاپ‌دار، کیسه‌های تبلیغاتی، لیبل‌های چسب‌دار و حتی کارتن‌های مقوایی، همگی به کمک کلیشه چاپ می‌شوند. در تبلیغات نیز کلیشه برای تولید انبوه بروشورها، کاتالوگ‌ها، تراکت‌ها و حتی چاپ روی اقلام تبلیغاتی مانند لیوان و تی‌شرت کاربرد دارد. با کلیشه می‌توان یک طرح گرافیکی را با کیفیت بالا و در تیراژ بالا روی انواع سطوح چاپ کرد، بدون اینکه نیاز به چاپگر دیجیتال گران‌قیمت یا عملیات چاپ تک‌به‌تک باشد..

مراحل ساخت کلیشه چاپی از طراحی تا اجرا

ساخت کلیشه چاپی فرآیندی است که از طراحی گرافیکی آغاز شده و تا تولید فیزیکی قالب ادامه دارد. ابتدا طرح مورد نظر در نرم‌افزارهای گرافیکی مانند CorelDRAW یا Illustrator آماده می‌شود. سپس این طرح به فرمت مناسب برای کلیشه‌سازی تبدیل شده و به دستگاه کلیشه‌ساز ارسال می‌شود. در روش سنتی، نوردهی روی ژلاتین یا فلز انجام می‌شود و در روش دیجیتال، لیزر طرح را مستقیماً روی سطح حک می‌کند. پس از اتمام ساخت، کلیشه روی دستگاه چاپ نصب شده و عملیات تنظیم و تست رنگ انجام می‌گیرد. پس از تأیید کیفیت چاپ، فرایند تولید آغاز می‌شود.

کلیشه چاپ فلکسو چیست و چه تفاوتی با کلیشه افست دارد؟

کلیشه چاپ فلکسو، نوعی کلیشه ژلاتینی یا پلیمری است که در چاپ فلکسو استفاده می‌شود. چاپ فلکسو، یک روش چاپ برجسته است که در آن طرح از روی کلیشه برجسته به سطح چاپ منتقل می‌شود. این نوع کلیشه انعطاف‌پذیر است و قابلیت چاپ روی سطوح ناصاف مانند نایلون، سلفون و فیلم‌های بسته‌بندی را دارد. در مقابل، کلیشه افست (در واقع پلیت) برای چاپ روی کاغذ یا مقوا استفاده می‌شود و طرح ابتدا به یک لاستیک و سپس به سطح چاپی منتقل می‌گردد. تفاوت اصلی این دو در نوع چاپ، نوع کلیشه و سطح مورد استفاده است. کلیشه فلکسو مناسب چاپ‌های پلاستیکی و نرم، و افست مناسب چاپ‌های کاغذی و دقیق‌تر است.

چرا کلیشه یکی از ارکان اصلی صنعت چاپ بسته‌بندی است؟

بدون وجود کلیشه، انجام چاپ با تیراژ بالا و کیفیت یکنواخت عملاً غیرممکن است. کلیشه این امکان را می‌دهد که طرح مورد نظر با دقت بالا و سرعت زیاد روی بسته‌بندی‌های مختلف چاپ شود. از آنجا که صنعت بسته‌بندی نیازمند چاپ سریع، مقاوم در برابر رطوبت و مقرون‌به‌صرفه است، کلیشه‌ها نقش مهمی در تضمین کیفیت نهایی محصول دارند. همچنین، قابلیت استفاده مجدد از کلیشه‌ها در سفارش‌های تکراری، باعث صرفه‌جویی در زمان و هزینه تولید می‌شود. به همین دلیل است که تولیدکنندگان بسته‌بندی، همواره به کلیشه‌های باکیفیت و دقیق نیاز دارند.

مزایای استفاده از کلیشه در چاپ نایلون و نایلکس

در صنعت چاپ نایلون و نایلکس، استفاده از کلیشه به دلایل زیادی رایج و ضروری است. اول اینکه کلیشه باعث افزایش سرعت چاپ در تیراژهای بالا می‌شود. دوم، چاپ با کلیشه از نظر کیفیت رنگ، یکنواختی و دقت در تکرار طرح، بسیار مطمئن است. سوم اینکه هزینه چاپ با کلیشه در تیراژ بالا بسیار مقرون‌به‌صرفه‌تر از روش‌های دیجیتال است. همچنین، کلیشه این امکان را می‌دهد که طرح‌های ساده تا پیچیده با جزئیات بالا روی پلاستیک‌های نازک و انعطاف‌پذیر به‌راحتی چاپ شوند.

نکات مهم در انتخاب کلیشه مناسب برای چاپ صنعتی

برای انتخاب کلیشه مناسب، باید به مواردی مثل نوع سطح چاپی، نوع چاپگر، تعداد چاپ، نوع رنگ مورد استفاده و جزئیات طرح توجه کرد. کلیشه‌ای که برای چاپ روی نایلکس استفاده می‌شود، با کلیشه‌ای که برای چاپ روی کارتن یا فلز است، تفاوت دارد. همچنین، دقت ساخت کلیشه، ضخامت آن، کیفیت مواد اولیه و روش ساخت (نوردهی یا لیزر) همگی در نتیجه نهایی چاپ تأثیرگذار هستند. انتخاب کلیشه بی‌کیفیت ممکن است باعث کاهش وضوح طرح یا خرابی دستگاه شود، بنابراین خرید کلیشه از مراکز معتبر بسیار اهمیت دارد.

کلیشه دیجیتال یا سنتی؟ کدام نوع برای کار شما مناسب‌تر است؟

کلیشه دیجیتال با استفاده از لیزر ساخته می‌شود و دقت بالاتری نسبت به کلیشه‌های سنتی دارد. این نوع کلیشه برای چاپ‌هایی با جزئیات ریز، رنگ‌های دقیق و طرح‌های گرافیکی مدرن بسیار مناسب است. در مقابل، کلیشه سنتی که از ژلاتین یا فلز ساخته می‌شود، برای چاپ‌های تیراژ بالا با طرح‌های ساده، گزینه اقتصادی‌تری است. اگر پروژه شما نیاز به دقت بالا، تغییر طرح مداوم یا چاپ چندرنگ دارد، کلیشه دیجیتال انتخاب بهتری است. اما اگر چاپ ثابت و تکرارشونده دارید، کلیشه سنتی مقرون‌به‌صرفه‌تر خواهد بود.

هزینه ساخت کلیشه چاپ چقدر است و چه عواملی بر آن تأثیر می‌گذارد؟

هزینه ساخت کلیشه چاپ به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله اندازه کلیشه، نوع جنس (ژلاتین، فلز یا دیجیتال)، دقت طرح، تعداد رنگ، و تکنولوژی ساخت. کلیشه‌های فلزی و دیجیتال معمولاً گران‌تر از کلیشه‌های ژلاتینی هستند. همچنین، هرچه طرح پیچیده‌تر باشد و رنگ‌های بیشتری نیاز داشته باشد، هزینه ساخت کلیشه نیز افزایش می‌یابد. در برخی موارد، هزینه کلیشه می‌تواند به چند میلیون تومان هم برسد، ولی در تیراژ بالا این هزینه به‌سرعت جبران می‌شود. در نتیجه، شناخت دقیق نیاز چاپی و مشاوره با تولیدکنندگان کلیشه معتبر، نقش مهمی در مدیریت هزینه‌ها دارد.

هزینه ساخت کلیشه

هزینه ساخت کلیشه چاپ نایلون به صورت هر سانتی متر مربع محاسبه می شود، از همین رو محسابه قیمت کلیشه به صورت مستقیم به ابعاد محصولی که روی آن چاپ می شود بستگی دارد. بدیهی است که هر چه قدر طرح مورد نظر ابعاد بزرگ تری داشته باشد مسلما نیاز به کلیشه بزرگ تری داشته و در پی آن هزینه ساخت بیشتری را نیز دارد. لازم به ذکر است با توجه به دستگاه های چاپ موجود در ایران، عرض هر کلیشه در چاپ های سیلندری حداقل 35 سانتیمتر و حداکثر 120 سانتیمتر می تواند می باشد.

از دیگر عوامل موثر بر قیمت کلیشه چاپ می توان به تعداد رنگ های به کار رفته در کار چاپی اشاره کرد. دقت داشته باشید که برای هر رنگ چاپ احتیاج به یک کلیشه جداگانه دارید که باعث افزایش هزینه نهایی خواهد شد. به طور مثال، در چاپ یک نایلکس تبلیغاتی که در آن دو رنگ به کار رفته باید از دو کلیشه مجزا جهت چاپ هر یک از رنگ ها استفاده شود و مشتری می بایست هزینه ساخت دو کلیشه را پرداخت نماید.

در نهایت برای این که بتوانیم قیمت دقیق را به شما ارائه دهیم پیشنهاد می کنیم تا از طریق راه های ارتباطی هر سوالی که دارید در رابطه با قیمت، کیفیت و… با مشاوران مجموعه وزین پلاست در میان بگذارید.

همچنین بخوانید: مستربچ چبست؟

سوالات متداول